Bizi Arayın
Bizi Arayın
Bize Yazın
Ziyaret Edin
Betonun gerekli dayanımı ve dayanıklılığı kazanması için sadece betonun doğru olarak siparişi ve teslimi değil, ayrıca betonun doğru bir şekilde yerleştirilmesi ve bakımının yapılması gerekmektedir. Beton kullanıcısı TS 1247 ve TS 1248’ e göre beton bakımını yapmalıdır. Zira yapılan araştırmalarda bakımı yapılmamış betonların veya iyi sıkıştırılmamış betonların dayanımlarının düşük olduğu gözlemlenmiştir.
İyi beton elde etmek için aşağıda bahsedilen hususlara dikkat edilmelidir:
Betonun yerleştirilmesi ile birlikte yapılması gereken en önemli işlem vibrasyondur. Beton, farklı tipte ve büyüklükte malzemelerden oluşan komposit bir malzeme olduğu için homojen bir şekilde yerleşmesi sağlanmalıdır.
Vibrasyon: Betonu titreterek ve sallayarak beton içerisindeki havayı dışarıya çıkarmaya yarar. Titreme, agregalar arasındaki sürtünmeyi geçici olarak bozarak betonun daha akışkan olmasını sağlar. Daha sıvımsı bir hal alan beton daha kolay sıkışıp yerleşir. Sonuçta, daha yoğun, daha güçlü ve daha dayanıklı bir beton oluşur. Vibrasyon işlemi bittiği an tekrar beton içerisinde malzemeler arasında sürtünme etki etmeye başlar.
Ayrışma (Segregasyon): Betonun içersindeki ince ve kaba malzemenin birbirinden ayrı dağılmasıdır. Bu durum betonda homojen yapıyı engellediği için dayanıksızlığa neden olur.
Genelde saniyede (hertz) ya da dakikada (vpm) oluşan titreme sayısına göre sınıflandırılırlar. Bir vibratörün frekansı takometre ile ölçülür.
Kalıp vibratörleri de denir. Kalıba dıştan monte edilerek kullanılan vibratörlerdir. Daha çok prefabrik elemanlarda kullanılır.
Bu vibratörler kalıbın üzerinde önceden belirlenmiş yerlere bağlanırlar ve betona değmeden titresim yaparlar.
Betonun içerisine mekanik vibratör daldırılarak yapılır. Bir diğer adı da dalıcı vibratördür. Şantiyelerde en çok kullanılan titretici tipidir. Agrega boyutu, betonun kıvamı, kalıp ve donatı durumuna göre değişik çaplarda olabilir.
Resim 6 - Yüzey Titreticisi: Daha çok döşeme ve yol kaplama betonlarında kullanılır. Yaklaşık olarak 20 cm derinliğe kadar etkili olurlar. Uzman bir operatör tarafından kullanılmalıdır. Köşe ve uç noktalarda içten vibratör kullanılması faydalı olur.
Resim 7 - Spiralli Vibratörler: Duvar, kolon, kiriş ve döşemelerde betonun iyice yerleşmesi ve oturması için kullanılır.
Resim 8: Çok fazla ve sık şekilde donatı kullanılmışsa iç vibratör kullanılmaz. Bunun yerine kalıp dışarda kalan kısımlardan vibratör ile titreştirilir. Sonuçta içerideki su ve hava dışarı çıkar. Beton ve donatı arasındaki bağ güçlenir.
Betonun bakımı bir başka deyişle betonun kürü, beton yerleştirildikten sonra veya beton ürünlerinin imalatından sonra oluşabilecek su kaybını engellemek ve hidratasyon reaksiyonlarının uygun şekilde ve zamanda gerçekleşmesini sağlamaktır. Çimento hidratasyonu günlerce, haftalarca hatta aylarca sürer. Hidratasyon reaksiyonunun devamı için yeterli miktarda su ve sıcaklık gerekmektedir. Bu koşullar sağlanamadığı takdirde betondan beklenen dayanım ve dayanıklılık (durabilite) elde edilemez.
Betonun terlemesi ile kaybolan suyun betona geriden kazandırılması ya da terlemenin olabildiğince düşük seviyede gerçekleşmesi için üç yol izlenir:
Özellikle geniş yüzeye sahip beton işlerinde buharlaşma ile kaybedilen su hidratasyon reaksiyonlarının yavaşlamasına neden olacaktır. Bu reaksiyonun sağlıklı şekilde gerçekleşmesi yeterli su ve sıcaklığa bağlıdır. Yukarıdaki resimlerde yüzeyde uygulanacak korumanın su kaybını engelleyeceği açıkca görülmektedir. Geniş yüzeye sahip beton işlerinde yapılacak erken bakım oluşacak plastik rötre çatlaklarını en düşük seviyede oluşmasını sağlar.
Polietilen örtüler yatay elemanlarda kalıplar sökülüdükten sonra en geç yarım saat içinde ve döşemelerde beton yeteri sertliği kazanır kazanmaz uygulanmalıdır. Beton üzerindeki suyun buharlaşması beklenmeli ancak beton kurumadan önce başlanmalıdır. Eğer beton baskı beton gibi ya da desenli yol ise örtüler hafif bir iskelet üzerine yerleştirilmelidir. Bu sayede beton yüzeyi bozulmamış olur. Bu tarz bir kürde polietilen örtüler yerleştirilmeden önce betondaki suyun terleyip buharlaşmasını beklemeye gerek yoktur. Kür uygulaması beton yerleştirildiğinde başlanabilir.
Düşey elemanlarda kalıplar söküldükten en çok yarım saat içerisinde polietilen örtüler kullanılmalıdır. Döşemelerde ise beton yeteri sertliğe ulaşınca uygulama başlanmalıdır.
Yandaki şekilde görüldüğü gibi uygulanan kimysal kür malzemeleri işin cinsine göre farklılık gösterir. Beyaz veya aluminyum renginden olan kimyasal katkılar beton yüzeyinde sürekli bir zar tabakası oluşturur. Bu tabaka buharlaşmayı çok düşük seviyelere indirdii gibi özellikle sıcak mevsimlerde beton yol gibi uygulamalarda güneş ışınlarının beton yüzeyinde kırılmasını ve yansımasını sağlar.
Süper (%90 verim) ve normal(%75 verim) olarak iki türdür. Yapılarda daha çok normal, geniş yüzeye sahip betonlarda(yol) süper derecede kimyasal katkılar kullanılır.
Kimyasal kür malzemeleri zararlı değildirler, ancak yinede içme suyu depolanacak yapılarda onay alınmalıdır.
Soğuk havalarda beton dökümünde problem yaşanacağı gibi betonun bakımıda zorlaşır. Bilindiği üzere standardın izin verdiği en düşük beton sıcaklığı +5oC’dir. Bu nedenle betonun soğuk havada koşullarından hidratasyon reaksiyonu için yeterli sıcaklıkta kalması sağlanmalıdır.